بازشناسی انفعالات نفسانی در نظام اخلاقی غزالی با نظر به دیدگاه ارسطو و تأثیر انفعال محبت به خداوند بر سعادت انسانی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه حکمت و کلام، دانشکده الهیات و ادیان، دانشگاه شهید بهشتی، تهران

2 کارشناس ارشد فلسفه و کلام اسلامی دانشگاه شهید بهشتی

10.22034/ra.2019.100569.2287

چکیده

در مقالۀ پیش‌رو ضمن تبیین حقیقت انفعالات نفسانی در سنت ارسطویی، انفعالات نفسانی، خصوصاً انفعال محبت به خداوند و نقش آن در سعادت انسانی، در نظام فکری غزالی مورد بررسی قرار می‌گیرد. از آن‌جایی که انفعالات در مباحث گذشته و همینطور معاصر، مبدأ فعل اخلاقی و نیز فضایل نفسانی درنظرگرفته شده‌اند و فضایل نفسانی ارتباطی مستقیم با سعادت انسانی دارند، ضمن تبیین فضایل نفسانی، با روش توصیفی-تحلیلی، به بازشناسی انفعالات نفسانی پرداخته‌ایم. غزالی با توجه ویژه به ساحت عاطفی و ارادی نفس، انفعالات را به عنوان مبدأ فعل اخلاقی با جنبه معرفتی نفس همراه می-گرداند؛ چنان‌که وی معرفت و ادراک را مقدم بر محبت و خداوند را به عنوان والاترین متعلَّق ادراک، شایسته‌ی عالی‌ترین مراتب محبت و عشق می‌داند. از این‌رو می‌توان گفت که فطرت خداشناس انسان و جایگاه ویژه محبت به خداوند درنظر او، انسان را در جهت دستیابی به بالاترین مراتب لذت و سعادت دستگیری می‌کند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Recognition of the Soul's Passions in Al-Ghazali's Ethical System with regard to Aristotle's Point of View and the Effect of the Passion of love to God on Human Happiness

نویسندگان [English]

  • Mitra (Zahra) Poursina 1
  • Maryam Khosravi 2
1 Philosophy & Theology Department, Faculty of Theology & Religious Studies, Shahid Beheshti University, tehran
2 Gratuated Student of MA Islamic Philosophy and Theology
چکیده [English]

In this article, while explaining the truth of the soul's passions in the Aristotelian tradition, the soul's passions in Al-Ghazali's intellectual system, especially the passion of love to God and its impression on human happiness has been examined. Passions are known as the origin of moral action and also human virtues, and human virtues have a direct relationship to human happiness.Thus, we firstly clarify human virtues, then recognize soul's passions via a descriptive-analytical method. With respect to the emotional and volitional realms of the soul, Al-Ghazali connect the passions as the source of the moral action with rational aspect of the soul; so that he believes love is preceded by knowledge and preception. He also regards God as the supreme perception that deserves the highest level of love. According to him, the divine nature of human and the special place of love for God lead human being to achieve the highest pleasure and happiness.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Al-Ghazali
  • Aristotle
  • passions
  • happiness
  • virtues
  • Love