دانشکده تربیت مربی عقیدتی سیاسی شهید محلاتی (ره)انسان پژوهی دینی2251-602472420110101A study on man's creational guardianship, wilayat-e takvini, in the view of Quranپژوهشی در باب ولایت تکوینی انسان
از دیدگاه قرآن5202148FAآیت¬الله جعفر سبحانیو محمد محمدرضاییمرجع تقلید و از اساتید برجسته حوزه علمیه قم
- دانشیار دانشگاه تهرانJournal Article20101101Human soul is of such a capability that, choosing a life of hardship and deprivation, he is able to do some extraordinary actions of which experimental sciences fail to present any interpretation and explanation. Such a capability is called creational guardianship, <em>wilayat-e takvini</em>. Islam has known voluntary hard living of two types: one is legal and the other illegal. The former is taken as the manner of life by the friend of God and the other by<em> </em>ascetics. The first attains spiritual perfect by obeying and worshiping God and, therefore, can govern natural laws. This type of guardian is available for all. Obeying God would lead to one's self-control, particular awareness and influence over nature. There can be found in Quran some cases of such guardianship happened for the prophets and friends of God in the shadow of pure worship. It should be stated that as such a power is produced by the permission of God, never can be known in disagreement with monotheism.روح انسان توانایی آن را دارد که از طریق یک سلسله ریاضتها، دست به اعمال خارقالعادهای بزند که به هیچوجه نمیتوان آنها را با علوم تجربی متداول توجیه و تفسیر نمود. به چنین توانایی، ولایت تکوینی گویند. ریاضتها از نظر اسلام به دو دسته قابل تقسیماند: ریاضتهای غیرمشروع مرتاضان و دراویش، و ریاضتهای مشروع اولیاءالله؛ اولیاء الهی از طریق عبودیت و بندگی خدا به تکامل روحی و معنوی نایل میشوند که نتیجه آن تسلط بر جهان طبیعت است. چنین ولایتی ولایت تکوینی است که راه کسب آن بر روی همگان باز است. بندگی خدا موجب مهار نفس و کسب بینش خاص و نیز سیطره بر جهان طبیعت میگردد. قرآن نمونههایی از ولایت تکوینی انبیاء و اولیای الهی را گزارش میکند که بر اثر عبودیت خالصانه برای آنان حاصل شده است. البته یادآوری میشود که ولایت تکوینی، منافاتی با توحید افعالی ندارد زیرا چنین اموری به اذن و قوه الهی صورت میگیرد.https://raj.smc.ac.ir/article_2148_e21e4e58ad9ab56e8a4634046da90113.pdfدانشکده تربیت مربی عقیدتی سیاسی شهید محلاتی (ره)انسان پژوهی دینی2251-602472420110101The theory of healthy man in Razi`s system of ethicsنظریه انسان سالم در نظام اخلاقی رازی19372149FAاحدفرامرز قراملکیاستاد دانشگاه تهرانJournal Article20101223Mohammad Ibn Zakaria Razi, counted among preceding philosophers, has established a healthy-based system of ethics under the influence of Galen. The system has been founded on a medical outlook on ethics. The paper has analyized and criticized Razi`s theory of health and healthy man in comparison with its rival views. Razi has viewed health as the dominancy of reasonable intellect over human desires, decisions and conducts. He put forth three standards for health: lacking of the two extremes, being of the least in adequacy and need and measuring the pleasure and pain of the conduct. It should be stated that awareness of one's own effects by referring to others and stimulating them in effect-seeking has been known as the first step in heath for Razi. In his view, man is naturally healthy but the sickness of the soul happens by whimsy. Health and sickness, therefore, can be regarded to be the end of a continuous challenge between intellect and whimsy. One of the principles in the theory lies in Razi`s definition of pleasure as a secondary state for opposing a particular painful state. This theory, however, has been known defective in this study; since it has reduced human health to the health of the soul, the health of the soul to the psychological health of negativists. Furthermore, extreme focusing on individuals, disregarding the influence of social life on health and reducing the components of mental health can be regarded as defect in Raz`s theory.محمدبن زکریای رازی از فیلسوفان متقدم با تأثّر از جالینوس، نظام اخلاقی سلامتمحور ارایه میکند. طبانگاری اخلاق، بنیان این نظام است. تحلیل و نقد نظریه سلامت و انسان سالم نزد زکریای رازی در پرتو مقایسه آن با دیدگاههای رقیب مسأله تحقیق حاضر است. رازی سلامت را به حاکمیت عقل سنجشگر بر خواستهها، تصمیمها و رفتارهای آدمی تعریف میکند و در موارد مختلف سه ملاک را به منزله نشانگر آن به کار میبرد: حد وسط بین افراط و تفریط، حداقل کفایت و نیاز در برخورداری و سنجش بین لذت و رنج حاصل رفتار. وی شناخت عیوب نفس از طریق مراجعه به دیگران و ترغیب آنان به عیبجویی را گام نخست در حفظ سلامت میداند. وضعیت طبیعی انسان، سلامتی است و بیماری نفس به وسیله هوی بر آن عارض میشود. سلامت و بیماری حاصل چالش مستمر بین عقل (عملی) و هوی است. یکی از مبانی نظریه سلامت، تفسیر رازی از لذت است که آن را امر ثانوی و در رفع وضعیت رنجآور تعریف میکند. نظریه سلامت رازی از حیث تحویلینگری (یک، تحویل سلامت انسان به سلامت نفس، تحویل سلامت نفس به سلامت روانشناختی در مفهوم روانشناسان سلبگرا)، فردگرایی افراطی و غفلت از مدخلیت زندگی اجتماعی در سلامت، حداقلگرایی در مؤلفههای سلامت روان، قابل نقد است.https://raj.smc.ac.ir/article_2149_d30960ce77e83d896503d43ba249caf7.pdfدانشکده تربیت مربی عقیدتی سیاسی شهید محلاتی (ره)انسان پژوهی دینی2251-602472420110101The quiddity of anthropologyچیستی انسان شناسی35632153FAعبدالحسین خسروپناه ورضا میرزاییدانشیار پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی
- دانشجوی دکتری مبانی نظری اسلامJournal Article20100908Anthropology has been regarded as one of the most important branches of knowledge and, it has been of considerable effect on humanistic and religious fields of studies. Presenting an analytical study of the quiddity of anthropology would be established on the basis of its background, definition, necessity and various kinds. Considerably known is the fact that anthropology has been divided into philosophical, religious, scientific, mystical and ethical, all but the religious one being exposed to some crises. It cannot be found any crisis in the religious anthropology.انسانشناسی یکی از مهمترین دانشهای الهی و بشری است که در حوزه معارف بشری و دینی تأثیر به سزایی دارد. تحلیل چیستی انسانشناسی بر پایه پیشینه، تعریف، ضرورت و انواع آن صورت میپذیرد. مطلب قابل توجه اینکه انسانشناسی دارای انواع فلسفی، دینی، علمی، عرفانی و اخلاقی است. هریک از انواع انسانشناسی گرفتار بحرانهایی است و تنها انسانشناسی دینی است که هیچ بحرانی در حوزه آن راه نیافته است.https://raj.smc.ac.ir/article_2153_cb8da6767461f2812ae4290eac7cbc42.pdfدانشکده تربیت مربی عقیدتی سیاسی شهید محلاتی (ره)انسان پژوهی دینی2251-602472420110101An anthropological basis for ethics in transcendent philosophyبنیاد انسان شناختی اخلاق در حکمت متعالیه57822156FAمحمدفتحعلی خانیاستادیار پژوهشگاه حوزه و دانشگاهJournal Article20101228Essential change causes human being to pass through unlimited evolutional stages. The change sometimes occurs naturally and sometimes optionally, and sometimes increasingly and sometimes decreasingly. The particular conducts leading to special characteristic and existential perfections, cause man to attain transcendental high grades. As we know, in transcendental philosophy, existence has been known to be the same as virtue. In this way, valuable perfections would also be ethical, and because of their dependence upon optional conducts, they can be considered as a basis for the conducts to be ethical. It is, therefore, concluded that in transcendental philosophy there can be found an existential relationship between philosophical anthropology and ethics as the realm of ought to and ought not. Two philosophical principles of Sadra have led to this conclusion; substantial change and the unity of existence and good.انسان از آغاز تا انجام حیاتش با حرکتی جوهری از منازل بیشمار مسیر تکاملی میگذرد. این حرکت به حالتهای گوناگون قهری، اختیاری، اشتدادی و تضعفی است. اعمال اختیاری ویژهای که به کسب هیئات و ملکاتی خاص و در نتیجه کمال وجودی انسان میانجامد نیل به مقامات رفیع را ممکن میسازد. این کمالات وجودی به جهت یگانگی "وجود" و "خیر" در حکمت متعالیه، کمالات ارزشی اخلاقی نیز هستند و به جهت توقفی که بر افعال اختیاری دارند منشأ ارزش اخلاقی آن افعال میشوند. چنین ربطی میان انسانشناسی، با پژوهشی درباره واقع و اخلاق، به عنوان قلمروی ارزشی، ناشی از دو مبنای فلسفی در اندیشه صدرالمتألهین است: نخست حرکت جوهری و اشتدادی، و دوم یگانگی "وجود" و "خیر".https://raj.smc.ac.ir/article_2156_ee26fc66b1369c7625333bedafbfcaf6.pdfدانشکده تربیت مربی عقیدتی سیاسی شهید محلاتی (ره)انسان پژوهی دینی2251-602472420110101The part of Divinely revealed teachings in explaining existential evolution of human beingجایگاه تعالیم وحیانی در تبیین وجودی انسان
نزد ملاصدرا79972159FAعبدالهصلواتیدانش آموخته دکتری فلسفه اسلامیJournal Article20101005While the revealed teachings are often known as secondary and supporter in philosophy, they are regarded as such necessary grounds in transcendental philosophy that the most attention has to be throughout philosophical studies. The transcendental philosopher, when putting the problem forward, presenting proofs and taking appropriate method, all, owes to the verses and traditions, and when lacking attention to revealed teachings, his philosophy fails to explain the world of creation. This paper has intended to show that Sadra, as a Muslim philosopher, is necessitated to use Divine teachings to explain human nature.اغلب معارف وحیانی در فلسفه به مثابه فرع و مؤید لحاظ میشود، اما در حکمت متعالیه این معارف از آغاز تا انجام به عنوان رکن پژوهش، فیلسوف را همراهی میکند. حکیمِ حکمت متعالیه گاهی در طرح مسأله، زمانی در برهان و برخی مواقع در رهیافت خویش وامدار آیات و روایات است و در دورهای فلسفهاش به موقعیتی رهنمون میشود که فارغ از معارف وحیانی در تبیین پدیدهها کارآمدی خود را از دست میدهد. این جستار درصدد آن است که بیان کند ملاصدرا به مثابه فیلسوف مسلمان در مقام معرفت به انسان و در امتداد نگرش وجودی خویش به انسان و طرح انواع انسانی با بهرهگیری از آموزههای دینی نگاه فلسفی به انسان را تعالی بخشیده است.https://raj.smc.ac.ir/article_2159_ddd9dda6bfaf0bb1525a8a27c3ee6131.pdfدانشکده تربیت مربی عقیدتی سیاسی شهید محلاتی (ره)انسان پژوهی دینی2251-602472420110101Humanized religion or religious humanدین انسانی یا انسان دینی951322290FAمجید صادقی حسن آبادی وهاجر نیلی احمدآبادیاستادیار گروه الهیات دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه اصفهان - دانشجوی کارشناسی ارشد فلسفه و کلام اسلامی دانشگاه اصفهانJournal Article20101216The most important problem of revealed religion is the relationship between human and God and, therefore, between religion and human. It is commonly believed in revealed religions that religion has been revealed for man and what is meant is religious human. The currency of humanism in the west has caused some scholars to put humanized religion in place of religious human. They argued that if religion were not humanized and does not prepare human`s desires, tendencies and wishes and present some divine teachings only, human being would become strange and unfamiliar with himself. In this way, western scholars have emphasized humanistic state of religion. For them, the most important criterion for humanistic state of things consists in centering on basic human tendencies such as rationality, truth-seeking, beauty desirability and the like. Islam, however, as the final revealed religion has considered itself as humanistic, and human as religious. The paper, relying on natural and comprehensive state of Islam, has argued that humanistic religion and religious human are in harmony.محوریترین مسأله در ادیان آسمانی رابطه انسان و خدا یا دین و انسان است. وجه غالب در جهانبینی دینی آن است که دین برای انسان آمده و آنچه خواسته شده «انسانِ دینی» است. سیطره نگرش انسان محوری در غرب برخی متفکران را بر آن داشت که «دینِ انسانی» را به جای «انسان دینی» مطرح کنند. دغدغه اصلی آنان این بود که اگر دین، انسانی نباشد و اقتضائات، امیال و گرایشهای آدمی را مد نظر قرار ندهد و فقط تعالیمی از بالا به قامت روح و اندیشه او پوشانده شود، از خود تهی و بیگانه خواهد شد و لذا بر وصف انسانی بودن دین تأکید کردند. مهمترین شاخصههای انسانی بودن یک حقیقت تکیه بر امیال اصیل انسانی از قبیل عقلانیت و حقیقتجویی، زیباییدوستی، نیکیطلبی، میل به جاودانگی و کرامت و شرافت است.
دین اسلام به عنوان آخرین دین آسمانی، علاوه بر اینکه انسان را دینی خواسته است، انسانی هم هست. مقاله با تکیه بر دو محور، یکی فطرت و ابتنای اسلام بر آن و دیگری جامعیت و فراگیری همه جانبه اسلام، به اثبات این وصف متعالی میپردازد که دین انسانی یا انسان دینی منفصله مانعة الجمع نیست.https://raj.smc.ac.ir/article_2290_1177967c7957072da3dc1db4ceb30e7a.pdfدانشکده تربیت مربی عقیدتی سیاسی شهید محلاتی (ره)انسان پژوهی دینی2251-602472420110101The growth grades of human soul in Molla Sadra’s viewمراتب تکامل نفس از دیدگاه ملاصدرا1251412291FAعلی ارشد ریاحی وحمیدرضا اسکندریدانشیار دانشگاه اصفهان - دانش آموخته کارشناسی ارشد فلسفه اسلامیJournal Article20100911Molla Sadra has known the intension of existence and the strength of perceptions as the causes for human soul to grow. In existential aspect, human soul is able to attain all possible grades of existence. On this basis, he divides the grades of human soul into those of plant, animal and human. In this way, human is also divided into angelic and satanic. In perceptional aspect, it is of three grades including natural, mental and intellectual; the grades have been viewed to be in accordance with three worlds of nature, semi-incorporeal and corporeal. In the hereafter, natural human, semi-natural and intellectual men are respectively counted among the left, the right and the elite. Human soul in the grade of intellectual man is equipped with theoretical and practical reason. Sadra has regarded oach of the two reasons to be of four grades.ملاصدرا کمال نفس را در شدت وجود و قوت مدرکات میداند. از حیث وجودی، نفس قابلیت رسیدن به تمام مراتب امکانی وجود را دارد. بر همین مبنا وی مراتب نفس را به نفس نباتی، نفس حیوانی، انسان نفسانی و انسان مَلکی یا شیطانی تقسیم میکند. نفس از حیث مدرکات نیز دارای سه مرتبه طبیعی، نفسی و عقلانی است که بر اساس ادراک مخلوقات در عوالم سهگانه طبیعت، مثال و مجردات شکل مییابند. در آخرت، انسان طبیعی در زمرة اصحاب شمال، انسان نفسانی از جمله اصحاب یمین و انسان عقلانی در جمع سابقون خواهد بود. نفس در مرتبه انسان معقول، واجد عقل عملی و عقل نظری میگردد. ملاصدرا برای نفس عمّاله چهار مرتبة کلی (تهذیب ظاهر، تهذیب باطن، آراستن نفس به صورتهای قدسی و رفع حجاب منیّت) و برای نفس علامه نیز چهار درجه (عقل هیولانی، بالملکه، بالفعل و بالمستفاد) را برشمرده است.https://raj.smc.ac.ir/article_2291_98e6f17209029f4ae6dc9d88ec8eac2c.pdf