روش‌های کسب معرفت در تربیت عقلانی از منظر فارابی

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری فلسفه تعلیم و تربیت، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران.

2 دانشیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

3 استادیار دانشکده علوم تربیتی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران

10.22034/ra.2021.116743.2422

چکیده

هدف این پژوهش تبیین روش‌های کسب معرفت در تربیت عقلانی از منظر فارابی است. روش پژوهش شیوه استنتاجی فرانکنا است. پس از گردآوری اطلاعات بر اساس روش تحلیل محتوای قیاسی، مفاهیم مربوط به موضوع تبیین شده است. به این منظور ابتدا معانی و مفاهیم مربوط به اهداف تربیت عقلانی در اندیشه فارابی را توصیف کرده‌ایم. سپس، مفاهیم هم‌دسته شده و در مقوله‌های مجزا قرار گرفته و گزاره‌های واقع‌نگر فلسفی مربوط به آن مشخص شده است، و در آخر به روش استنتاجی فرانکنا اهداف، اصول و روش‌های کسب معرفت در تربیت عقلانی از منظر فارابی مشخص شده است. نتایج مبین آن است که در نگاه فارابی کسب معرفت یکی از روش‌های مؤثر در تربیت عقلانی است و از سه راه می‌توان به معرفت دست یافت: آموختن علم، مشاهده، و کسب تجربه. توجّه دقیق‌تر مؤلفان کتب درسی، برنامه‌ریزان آموزشی و معلمان به این روش‌ها می‌تواند در برنامه‌ریزی و ایجاد زمینه لازم برای تحقّق تربیت عقلانی مفید باشد و مدرسه به عنوان واحد اجتماعی کوچکی می‌تواند در این زمینه نقش ویژه‌ای داشته باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Methods of Acquiring Episteme in Farabi’s Rational Training

نویسندگان [English]

  • Fariba Adelzadeh-Naeini 1
  • Reza-Ali Nourouzi 2
  • Jahanbakhsh Rahmaani 3
1 PhD Candidate of Education Philosophy, Islamic Azad University, Khorasgan Branch, Isfahan, Iran
2 Associate Professor in Department of Education Sciences,University of Isfahan, Isfahan, Iran
3 Assistant Professor in Faculty of Education Sciences, Islamic Azad University, Khorasgan Branch, Isfahan, Iran
چکیده [English]

The current research is intended to explain methods of acquiring episteme in Farabi’s Rational Training. In this research that employs Frankena’s inductive method, the data are collected on the basis of deductive content analysis in line with describing concepts associated with the subject of the study. To this aim, meanings and concepts related to objectives of rational training in Farabi’s thought are described and then concepts are listed in similar categories and realistic philosophical propositions associated with them are identified.  Finally, through Frankena’s inductive method, objectives, principles and methods of rational training in Farabi’s thought are derived.   The findings reveal that, according to Farabi, episteme is acquired through one of the following methods including 1) learning knowledge, 2) observation and 3) acquiring experience.  Considering the findings, it can be concluded that giving a more careful and meticulous look at these methods can play a vital role for syllabus designers, educational planners and teachers in planning and setting provisions in fulfilling rational training. Schools, as a small social unit, can play a critical role toward this objective.

کلیدواژه‌ها [English]

  • FARABI
  • Acquiring Episteme
  • teaching
  • Observation
  • Acquiring Experience