انسان پژوهی دینی

انسان پژوهی دینی

بررسی تطبیقی مبانی خداشناختیِ دیگردوستی در ادیان ابراهیمی

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان
1 دانش‌آموخته دکتری ادیان و عرفان تطبیقی و پژوهشگر گروه ادیان و مذاهب، بنیاد پژوهشهای اسلامی آستان قدس رضوی، مشهد، ایران
2 دانشجوی دکتری ادیان و عرفان دانشگاه فردوسی مشهد و پژوهشگر گروه ادیان و مذاهب بنیاد پژوهشهای اسلامی آستان قدس رضوی
10.22034/ra.2023.563680.2823
چکیده
بحث درباره حقوق دیگری و پاسداشت و نگاه داشت حقوق او از مباحث مهم ادیان الهی است که امروزه نیز جزء دغدغه های مدرن هم شناخته شده است. خدای ادیان ابراهیمی صفات متعددی دارد که رحمت و محبت و خیرخواهی بیش از همه ناظر به توجه او به مخلوقاتش است. رحمت و محبتی که جنبه عام دارد و همه مخلوقاتش را دربرمی گیرد. در یهودیت و اسلام رحمت و محبت جزء صفات بارز خداوند هستند که در هر لحظه و آن از حیات جهان طبیعت و آدمی آنها را یاری می کنند. در سنت مسیحی، خداوند خود محبت است؛ خداوند رحیم و مهربان جهت نجات خلق و رحمت بر او به صورت خدای پسر متجلی شد و برای رهایی بشر از قید گناه به صلیب رفت و بر روی صلیب جان داد. با نظر به درون‌مایه‌های متون مقدس ادیان ابراهیمی می‌توان گفت که به طور قطع «دیگری» تنها محدود به انسان نیست؛ در این متون، با توجه به مبانی دیگردوستی، دیگری شامل خداوند، انسان و سایر آفریده‌های الهی می‌باشد. از این‌رو، انسان دیگردوست کسی است که با انگیزه الهی در راستای کاستن رنج دیگران اعم از همنوع یا سایر مخلوقات قدمی بر می‌دارد. با این همه، در این متون، بر ارتباط انسان با همنوع بیشترین تأکید شده است. بر اساس متون مقدس ادیان ابراهیمی پدر و مادر همه انسان‌ها یکی است و همین منشأ واحد، و نیز برابری و اشتراک در انسانیت، مبنای انسان‌شناختی توجه به همنوع نیز هست .
نوشتار حاضر با روش توصیفی و تحلیلی می کوشد تا مبانی خداشناختی این سه دین الهی را بررسی و ربط و نسبت آن را با مبحث دیگردوستی تبیین نماید.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

A comparative study of theological foundations of altruism in Abrahamic religions

نویسندگان English

Ali Akbari chenari 1
sharfaei sharfaei 2
1 Department of Religion studies, Islamic research foundation of Astan Quds Razavi, Mashhad, Iran
2 Religion studies, Research Foundation of Astan Quds Razavi
چکیده English

Among important issues discussed by divine religions as well as a serious concern of the modern time has been the right of other human beings and the way these rights are observed. God in Abrahamic religions have numerous attributes but divine mercy, affection and benevolence which are all-encompassing attributes are mostly devoted to His creatures. In Judaism and Islam, mercy and affection are most notable divine attributes from which Man and the whole universe benefit in every moments of their lives. In Judaism tradition, God is the mere affection. He is beneficent and merciful and to save His creatures and bestowing mercy on them became manifest in the form of god the son and suffered crucifixion to save Man from the sin. Analyzing themes in holy texts of Abrahamic religions reveal that altruism is not limited to the kind of human. In the altruistic themes, the concept of “other” embraces God, Man and the rest of creatures. Thus, an altruist Man is one that is divinely motivated to step toward conciliating the agonies of “others”, either of humankind or non-humankind. Yet, concern for the kind of human is emphasized more intensively. According to Abrahamic religions, all human beings are of the same descent. Oneness in lineage, equality and commonalities in humanity lay the groundwork of an altruistic anthropology.

کلیدواژه‌ها English

Altruism
Judaism
Islam
Christianity
Love
Mercy