انسان پژوهی دینی

انسان پژوهی دینی

گستره پاکی ذاتی انسان از منظر فقه امامیه

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسنده
استادیار گروه فقه و حقوق مجتمع آموزش عالی شهید محلاتی
10.22034/ra.2024.2017181.2944
چکیده
فقیهان امامیه از دیرباز درباره گستره پاکی ذاتی انسان به بحث و کنکاش پرداخته اند ، بدین معنی که آیا گستره پاکی ذاتی انسان منحصر در مسلمانان است یا آنکه شامل کفّار نیز می شود ؟ و اگر شامل کفّار است چه طائفه هایی از آنها را شامل می شود ؟ مشهور فقیهان امامیه برآنند که گستره پاکی ذاتی انسان محدود و منحصر در مسلمانان است ، کافران همه آنها ناپاکی ذاتی دارند و مانند سگ و خوک نجس العین می باشند ، در مقابل برخی از فقها گستره پاکی ذاتی انسان را شامل کافران کتابی نیز دانسته اند و آنها را پاک می دانند ، ضمن اینکه همه فقها بالإتفاق ، مشرکان و ملحدان را از گستره پاکی ذاتی انسان بیرون می دانند ، در این پژوهش به روش توصیفی – تحلیلی با گردآوری اطلاعات کتابخانه ای ، ضمن باز خوانی کلمات فقها و بررسی ادّله از آیات ، روایات و اجماع ، اثبات گردید که گستره پاکی ذاتی انسان ، شامل کافران اهل کتاب نیز می شود و دلایل قول مشهور مبنی بر ناپاکی ذاتی کافران اهل کتاب ، ناتمام است ، وانگهی با تجزیه و تحلیل قاعده طهارت ، اثبات گردید که مقتضای این قاعده نیز ، پاکی ذاتی کافران اهل کتاب است .
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

گستره پاکی ذاتی انسان از منظر فقه امامیه

نویسنده English

zeinolabedin najafi
Assistant Professor, Shahid Mahallati Higher Education Complex, Qom, Iran
چکیده English

فقیهان امامیه از دیرباز درباره گستره پاکی ذاتی انسان به بحث و کنکاش پرداخته اند ، بدین معنی که آیا گستره پاکی ذاتی انسان منحصر در مسلمانان است یا آنکه شامل کفّار نیز می شود ؟ و اگر شامل کفّار است چه طائفه هایی از آنها را شامل می شود ؟ مشهور فقیهان امامیه برآنند که گستره پاکی ذاتی انسان محدود و منحصر در مسلمانان است ، کافران همه آنها ناپاکی ذاتی دارند و مانند سگ و خوک نجس العین می باشند ، در مقابل برخی از فقها گستره پاکی ذاتی انسان را شامل کافران کتابی نیز دانسته اند و آنها را پاک می دانند ، ضمن اینکه همه فقها بالإتفاق ، مشرکان و ملحدان را از گستره پاکی ذاتی انسان بیرون می دانند ، در این پژوهش به روش توصیفی – تحلیلی با گردآوری اطلاعات کتابخانه ای ، ضمن باز خوانی کلمات فقها و بررسی ادّله از آیات ، روایات و اجماع ، اثبات گردید که گستره پاکی ذاتی انسان ، شامل کافران اهل کتاب نیز می شود و دلایل قول مشهور مبنی بر ناپاکی ذاتی کافران اهل کتاب ، ناتمام است ، وانگهی با تجزیه و تحلیل قاعده طهارت ، اثبات گردید که مقتضای این قاعده نیز ، پاکی ذاتی کافران اهل کتاب است .

کلیدواژه‌ها English

پاکی ذاتی
پاکی انسان
کافران کتابی
اهل کتاب
فقه امامیه
  • قرآن کریم
  • ابن حمزه، محمد بن علی (1408)، الوسیله، قم: مرعشی نجفی.
  • اردبیلی، محمد بن علی (1403)، جامع الرواة، قم : مرعشی نجفی.
  • خامنه‌ای، سید علی (1375)، «کاوشی در حکم فقهی صابئان»، فصل نامه فقه اهل بیت، سال دوم، شماره 8.
  • --------------- (1376)، کاوشی در حکم فقهی صابئان، فصل نامه فقه اهل بیت، سال سوم، شماره 9.
  • تجلیل تبریزی، ابوطالب (1363)، معجم الثقات، قم: نشر اسلامی.
  • جزیری، عبدالرحمان (1424)، الفقه علی المذاهب الأربعة، بیروت: دار الفکر.
  • جنّاتی، محمدابراهیم (1374)، ادوار فقه و کیفیت بیان آن، تهران: کیهان.
  • حرّ عاملی، محمد بن حسن (1430)، وسائل الشیعة و مستدرکها، قم: نشر اسلامی.
  • راغب اصفهانی، حسین (1362)، مفردات الفاظ القرآن، بی جا: مرتضویه.
  • طباطبائی، سید محمدحسین (1391)، المیزان فی تفسیر القرآن، قم: اسماعیلیان.
  • طبرسی، فضل بن حسن (1430)، مجمع البیان، بیروت: الأمیره.
  • طوسی، محمد بن حسن (1412 )، النهایة و نکتها، قم: نشر اسلامی.
  • ---------------- (1431)، التبیان فی تفسیر القرآن، بیروت: الأمیرة.
  • علامه حلّی، حسن بن یوسف (1422)، خلاصة الأقوال، بی جا: نشر الفقاهة.
  • فیّومی، احمد بن محمد (1405)، المصباح المنیر، قم: دار الهجرت .
  • قَرَشی، سید علی‌اکبر (1390)، قاموس قرآن، تهران: دار الکتب الاسلامیه.
  • کلینی، محمد بن یعقوب (1375)، الکافی، تهران: دار الکتب الاسلامیه.
  • محقق حلی، جعفر بن حسن (1403)، شرائع الاسلام، بیروت: وفا
  • مصطفوی، سید محمدکاظم (1417)، القواعد، قم: نشر اسلامی.
  • مفید، محمد بن محمد بن نعمان (1410)، المقنعه، قم: نشر اسلامی.
  • موسوی خمینی، سید روح‌الله (1379)، البیع، قم: مؤسسه تنظیم و نشر.
  • نجاشی، احمد بن علی (1407) ، رجال النجاشی، قم: نشر اسلامی.
  • نجفی، محمدحسن (1430)، جواهر الکلام، قم: نشر اسلامی.